Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Αναρτήσεις

Τα παιδιά στον μηντιακό ωκεανό

Πρόσφατες αναρτήσεις

Πέρα από την Πρωταπριλιά: Διεθνής Ημέρα Fact-Checking (2 Απριλίου)

Η 1η Απριλίου ταυτίστηκε διεθνώς με το έθιμο της «Πρωταπριλιάς - Fools’ Day». Την ημέρα αυτή τα ΜΜΕ παρουσιάζουν ως ειδήσεις διάφορα αθώα ψέματα και ο κόσμος προσπαθεί να τα εντοπίσει. Ενδεχομένως είναι η μοναδική ημέρα κάθε έτους, που οι πολίτες ευρίσκονται σε κριτική εγρήγορση προσπαθώντας να αποδομήσουν, έστω και επιφανειακά, την ειδησεογραφία. Τις υπόλοιπες ημέρες, όμως, τι γίνεται;
Τις υπόλοιπες ημέρες ο κόσμος βρίσκεται βυθισμένος σ’ έναν αχανή ωκεανό πληροφοριών αδυνατώντας να φιλτράρει τις άχρηστες από τις χρήσιμες πληροφορίες, τις αληθείς από τις ψευδείς ειδήσεις. Ενημερώνεται, κυρίως, διαμέσου των Μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης παραμένοντας συνεχώς συνδεδεμένος, αφού φοβάται μήπως χάσει όλα αυτά που ασταμάτητα συμβαίνουν (FearOfMissingOut). Ταυτόχρονα, ως σύγχρονος παραγωγοκαταναλωτής μιντιακών περιεχομένων, αναπόφευκτα καταναλώνει τις ψευδείς και άχρηστες πληροφορίες, τις διαμοιράζει και ενίοτε τις κατασκευάζει.
Στο πλαίσιο αυτό, η αλήθεια και το ψέμα συμπυκνώνονται σε ένα αδιαί…

Το σχολείο στον μεσοποιημένο κόσμο

Η πολιτισμική και τεχνολογική επανάσταση των τελευταίων δεκαετιών έχει προκαλέσει τριγμούς στα θεμέλια του παραδοσιακού σχολείου. Ο Νιλ Πόστμαν, ένας από τους πιο σημαντικούς μελετητές του πολιτισμού, της επικοινωνίας και της τεχνολογίας, είχε ασκήσει έντονη κριτική στις πιέσεις που δέχεται το παραδοσιακό εγγράμματο σχολείο από τα Μέσα. Ο Πόστμαν ήταν επιφυλακτικός απέναντι στις υποσχέσεις των τεχνόφιλων γκουρού και φουτουριστών της Σίλικον Βάλεϊ για έναν λαμπρό κόσμο με έμβλημα την τεχνολογία που θα απαλλάξει την ανθρωπότητα από τα βάσανά της. Όταν όλα γίνονται παρωδία και η έμφαση δίνεται στο εφήμερο και το διασκεδαστικό, τότε επέρχεται πνευματική ερήμωση. Αυτό θα επιφέρει και τον «θάνατο» του ανθρώπου, προέβλεπε. Στο εμβληματικό βιβλίο του «Διασκέδαση μέχρι θανάτου» (1985) ο Πόστμαν περιγράφει λεπτομερώς τη μεταλλαγή του πολιτισμού από λογοκεντρικό σε εικονοκεντρικό με τη συνεπακόλουθη παρακμή του ανθρώπου και τον θάνατό του μέσα σ’ έναν κόσμο απεριόριστα ψυχαγωγικό.
Η μεταστροφή …

Πόσο χρόνο επιτρέπεται να περνούν τα παιδιά στα ψηφιακά Μέσα;

Τα παιδιά του σήμερα έχουν γεννηθεί μέσα σε μια πολιτισμική και τεχνολογική επανάσταση με έμβλημα τις οθόνες, η οποία καθορίζει και οριοθετεί με  ευδιάκριτο τρόπο τις συνήθειές τους στη ζωή και τις αντιλήψεις τους. Ο Αμερικάνος συγγραφέας και θεωρητικός των Μέσων Ντάγκλας Ρούσκοφ αποκάλεσε τη νέα γενιά «screen-agers», επειδή η ενασχόλησή τους με τα Μέσα δεν διαχωρίζεται ανάλογα με το Μέσο, αλλά συμπυκνώνεται σε μια σειρά οθονών που έχουν πρόσβαση και χειρίζονται επιδέξια. Παρομοίως, ο Μαρκ Πρένσκι χαρακτήρισε τα σημερινά παιδιά «digital natives», υποστηρίζοντας ότι η «μητρική» τους γλώσσα είναι η ψηφιακή.
Τα σημερινά παιδιά είναι και θα συνεχίσουν να είναι εκτεθειμένα στα μαζικά Μέσα όσο καμία άλλη γενιά στην ιστορία. Πρόκειται για μια αναπόφευκτη συνθήκη ιστορικής σημασίας για την ανθρωπότητα. Πλέον, οι περισσότερες εμπειρίες των παιδιών -και όχι μόνο- είναι μεσοποιημένες. Κανείς δεν μπορεί να σκεφθεί τον σύγχρονο κόσμο δίχως τα Μέσα και κανείς δεν μπορεί να αποφύγει αυτή την κατάστ…

Η Παιδεία στα Μέσα στην Κύπρο

Του Αντώνη Ζαρίντα
Ο όρος «Παιδεία για τα Μέσα» πρωτοεμφανίστηκε σε επίσημα έγγραφα στην Κύπρο τον Δεκέμβριο του 2010 στο πλαίσιο εναρμόνισης της κυπριακής νομοθεσίας με ευρωπαϊκή ντιρεκτίβα. Με βάση τις διατάξεις της ευρωπαϊκής οδηγίας 2007/65/ΕΚ και την ενσωμάτωση των προνοιών της στον περί ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών σταθμών νόμο 7(Ι) του 1998, εισήχθη στην κυπριακή ραδιοτηλεοπτική νομοθεσία η «Παιδεία για τα Μέσα» ως ακολούθως:
«Ο όρος “Παιδεία για τα Μέσα” σημαίνει την ικανότητα πρόσβασης, κατανόησης και κριτικής αξιολόγησης των διαφόρων πτυχών των μέσων επικοινωνίας και του περιεχομένου τους, καθώς και την δυνατότητα έκφρασης σε διαφορετικές μορφές επικοινωνίας, κυρίως μέσα από τις νέες τεχνολογίες».
Συνακόλουθα, η θεσμική ευθύνη προώθησης της παιδείας στα Μέσα στην Κυπριακή Δημοκρατία ανατέθηκε στην Αρχή Ραδιοτηλεόρασης.
Η παιδεία στα Μέσα αποτελεί βασική δεξιότητα ζωής σ’ έναν κόσμο εκρηκτικής αύξησης και διακίνησης πληροφοριών. Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο να καλλιεργείται …

Το προφίλ του εκπαιδευτικού των Μέσων

Ο διάλογος για το ποιος θεωρείται κατάλληλος να διδάξει τα Μέσα παραμένει ανοικτός σε διεθνές επίπεδο. Ορισμένοι αναλυτές υποστηρίζουν ότι κάθε εκπαιδευτικός μπορεί να διδάξει τα Μέσα, εφόσον βεβαίως επιμορφωθεί, ενώ άλλοι θεωρούν ότι πρέπει να αναπτυχθεί μια νέα ειδικότητα, αυτή του λεγόμενου «εκπ-επικοινωνιολόγου» (educommunicator).
Σε κάθε περίπτωση, η επιμόρφωση στο πεδίο της εκπαίδευσης στα Μέσα καθίσταται απαραίτητη. Η επιμόρφωση πρέπει να στοχεύει τη δημιουργία του εκπαιδευτικού των Μέσων, ο οποίος αφενός γνωρίζει να χειρίζεται τα Μέσα και αφετέρου ενεργοποιεί και διαχειρίζεται την εκπαιδευτική διάσταση τους. Ο εκπαιδευτικός αυτός διδάσκει τα Μέσα στους μαθητές βοηθώντας τους να γράφουν και να διαβάζουν έξυπνα και κριτικά διάφορα μιντιακά περιεχόμενα, παραδοσιακά και σύγχρονα. Δεν αφορά έναν νέο επαγγελματικό χώρο, αλλά ένα εξειδικευμένο εκπαιδευτικό προφίλ που εγγράφεται στην τομή της παιδαγωγικής με την επικοινωνία. Υπ’ αυτό το πρίσμα, η επιμόρφωση αποδεικνύεται θεμελιώδης, …

Εκπαίδευση στα Μέσα: προστατευτισμός ή ενδυνάμωση;

Του Αντώνη Ζαρίντα
Τι αναμένει η κοινωνία από την εκπαίδευση στην εποχή της πλήρους μεσοποίησης του πολιτισμού; Μια προφανής απάντηση είναι η καλλιέργεια δεξιοτήτων που θα βοηθήσουν τους μαθητές να κινούνται έξυπνα, κριτικά και δημιουργικά στον απέραντο μιντιακό ωκεανό. Τούτο επιτυγχάνεται μέσω της Εκπαίδευσης στα Μέσα. Η Εκπαίδευση στα Μέσα (Media Education) είναι η διαδικασία διδασκαλίας και μάθησης των Μέσων, ενώ το προσδοκώμενο αποτέλεσμα, τουτέστιν, η ικανότητα αποκωδικοποίησης, αξιολόγησης, ανάλυσης και παραγωγής τόσο έντυπων όσο και ηλεκτρονικών μιντιακών περιεχομένων ορίζεται ως γραμματισμός στα Μέσα (Media Literacy). Ο γραμματισμός στα Μέσα θεωρείται απαραίτητος για την ομαλή ένταξη και συμμετοχή στην κοινωνική ζωή του υπερεπικοινωνιακού 21ου αιώνα όπως ακριβώς ο βασικός γραμματισμός (ανάγνωσης-γραφής-αριθμητικής) ήταν για τον 20ό αιώνα. Σήμερα, εν καιρώ πληθώρας Μέσων, ψηφιοποίησης και εκτεταμένης κοινωνικής δικτύωσης αποκτά νέα αιχμή.
Η Εκπαίδευση στα Μέσα δεν αντιμετωπίζει…