Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Βασικές αρχές για τη διδασκαλία



Το National Association for Media Literacy Education (NAMLE) δημοσιεύει 6 βασικές αρχές για τη διδασκαλία των Μέσων στις ΗΠΑ:


Η Εκπαίδευση στα Μέσα (Media Literacy Education) απαιτεί την ενεργό έρευνα και την κριτική σκέψη σχετικά με τα μηνύματα που λαμβάνουμε και παράγουμε.

Στο βαθμό που τα μιντιακά μηνύματα είναι κατασκευές ή συγκεκριμένες οπτικές της πραγματικότητας, οι μαθητές χρειάζεται να ασκούν κριτική σε όλα τα μηνύματα (όχι μόνο σε όσα διαφωνούν – και οι δικές τους επιλογές/προτιμήσεις είναι υπό αξιολόγηση) θέτοντας διεισδυτικά ερωτήματα, αναζητώντας τεκμήρια, επιχειρηματολογώντας πειστικά κ.λπ.

Διευρύνει την έννοια του γραμματισμού (ανάγνωση και γραφή) για να συμπεριλάβει όλες τις μορφές Μέσων.

Η Εκπαίδευση στα Μέσα αφορά την ανάλυση και την έκφραση ποικίλων μορφών Μέσων (παραδοσιακών και σύγχρονων). Δεν πρόκειται για τη διδασκαλία με τα Μέσα, παρά για μια παιδαγωγική στάση αποσύνθεσης, σύνθεσης και ανασύνθεσης επικοινωνιακών μηνυμάτων, προσωπικών επιλογών, δημοφιλών προϊόντων κ.λπ.  που διαπνέει όλο το Αναλυτικό Πρόγραμμα. 

Δημιουργεί και ενισχύει δεξιότητες για άτομα όλων των ηλικιών, μέσω ολοκληρωμένης, διαδραστικής και συνεχιζόμενης εκπαίδευσης.

Δεν αφορά την απόκτηση κάποιων δεξιοτήτων, αλλά τη συνεχή παίδευση προς την κατάκτηση εξελισσόμενων δεξιοτήτων. Έτσι, πρέπει να παρέχονται ποικίλες ευκαιρίες για πρακτική εξάσκηση και ανάπτυξη δεξιοτήτων ανάλυσης και έκφρασης. Γι’ αυτό και η εκπαιδευτική διαδικασία ακολουθεί συνεργατικά μοντέλα διδασκαλίας.

Αναπτύσσει ενημερωμένους, αναστοχαστικούς πολίτες, ενεργούς συμμέτοχους σε μια Δημοκρατία.

Η Εκπαίδευση στα Μέσα είναι σχεδιασμένη στη δημιουργία σκεπτόμενων πολιτών κι ουχί κυνικών. Που διαθέτουν την αυτονομία να ασκούν κριτική και αναλαμβάνουν την ευθύνη της προσωπική χρήσης των Μέσων. Σεβόμενοι τις διαφορετικές απόψεις, εξερευνούν τις αναπαραστάσεις (ή την απουσία) των ατομικών και συλλογικών ταυτοτήτων στα Μέσα, εξετάζοντας πώς τα Μέσα και ο επιχειρηματικός τους χαρακτήρας επηρεάζουν τον τρόπο που άνθρωποι τα νοηματοδοτούν τα μηνύματά τους.  

Αναγνωρίζει ότι τα Μέσα είναι μέρος της ευρύτερης κουλτούρας και λειτουργούν ως φορείς κοινωνικοποίησης.

Η Εκπαίδευση στα Μέσα δεν ξεκινά από την παραδοχή ότι τα Μέσα είναι ασήμαντα, ούτε ότι αποτελούν το κυριότερο πρόβλημα. Εξερευνά εις βάθος μιντιακές πηγές που παρουσιάζουν διαφορετικές φωνές, προοπτικές, κοινότητες υπογραμμίζοντας, ταυτόχρονα, θέματα που αφορούν στερεότυπα, ρατσισμό, φύλο κ.ά.  

Επιβεβαιώνει ότι οι άνθρωποι χρησιμοποιούν τις ατομικές δεξιότητες, πεποιθήσεις και εμπειρίες για να κατασκευάσουν τα δικά τους μηνύματα από τα μηνύματα των Μέσων.  

Δεν αφορά την υποβολή στους μαθητές των «σωστών» απαντήσεων, αλλά τη διδασκαλία του πώς μπορούν να κάνουν συνειδητές επιλογές σύμφωνες με τις δικές τους αξίες. Συνεπώς, η διδασκαλία δεν αποκαλύπτει την «αλήθεια», το «σωστό», το «κρυφό» νόημα των μηνυμάτων. Ο πλούτος της Εκπαίδευσης στα Μέσα είναι ακριβώς η εξερεύνηση και ανάλυση των μηνυμάτων και όχι οι «σωστές» αναγνώσεις. Εξάλλου, οι ερμηνείες που δίδει κάθε άνθρωπος διαφέρουν, πόσο μάλλον στο μικρόκοσμο μιας σχολικής τάξης. Γι’ αυτό οι εμπειρίες και προσωπικές τοποθετήσεις των μαθητών είναι απαραίτητες κατά τη διδασκαλία. 

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Πολιτισμός της εικόνας και εκπαίδευση - Γιώργος Πλειός

Ο Γιώργος Πλειός στο βιβλίο του «Πολιτισμός της εικόνας και εκπαίδευση», ερευνά και αναλύει το φαινόμενο του εξεικονισμού της εκπαίδευσης, απότοκο της επικράτησης του πολιτισμού της εικόνας σε κάθε θεσμό της κοινωνίας.

Εκπαίδευση στα ΜΜΕ - David Buckingham

Το βιβλίο αποτελείται από 12 κεφάλαια χωρισμένα σε τέσσερα μέρη:
Στο «Κεφάλαιο 1. Γιατί πρέπει να διδάσκονται τα ΜΜΕ;» ο Buckingham εξηγά ότι η εκπαίδευση στα ΜΜΕ (media education) είναι η διαδικασία διδασκαλίας και μάθησης των μέσων ενώ αλφαβητισμός στα ΜΜΕ (media literacy) είναι το αποτέλεσμα αυτής της διαδικασίας, οι γνώσεις και οι δεξιότητες που αποκτούν οι εκπαιδευόμενοι. Τονίζει, επίσης, τους λόγους για τους οποίους η εκπαίδευση στα Μέσα χρειάζεται να εισαχθεί στα σχολεία. Ακόμη, καταγράφει την ιστορική εξέλιξη του πεδίου στο Ηνωμένο Βασίλειο και μέσω της κριτικής του προστατευτικού/αμυντικού μοντέλου προτείνει ένα νέο παράδειγμα εκπαίδευσης στα ΜΜΕ που δεν έχει ως αφετηρία την άποψη ότι τα ΜΜΕ είναι οπωσδήποτε και αναπόφευκτα επιβλαβή, ούτε ότι οι νέοι είναι απλώς παθητικά θύματα της επιρροής τους. Αντίθετα, υιοθετεί μια προσέγγιση εστιασμένη στους μαθητές, με αφετηρία τις γνώσεις και τις εμπειρίες που οι νέοι έχουν ήδη από τα ΜΜΕ, και όχι τις διδακτικές επιταγές των εκπαιδευ…

Για την αναγκαιότητα της Εκπαίδευσης στα Μέσα

«Όταν αλλάζουμε τον τρόπο που επικοινωνούμε, αλλάζουμε την κοινωνία». Clay Shirky
Προβλέπεται ότι τα Μέσα, σε όλες τους τις μορφές, θα μεγαλώσουν έως και 100 φορές σε σχέση με τον τωρινό τους όγκο μέσα στην επόμενη δεκαετία. Οι μαθητές είναι και θα συνεχίσουν να είναι εκτεθειμένοι στα μαζικά Μέσα όσο καμία άλλη γενιά στην ιστορία. Η σύγκλιση πληροφόρησης, τεχνολογίας, ελεύθερου χρόνου και εργασίας αναδεικνύει την επικοινωνία –πολυτροπική και πολυμεσική– ως το σημείο αναφοράς και το διακύβευμα των σύγχρονων κοινωνιών.
Το απίστευτο εύρος πληροφόρησης δεν δημιουργεί αυτομάτως περισσότερο πληροφορημένο πληθυσμό, αλλά ίσως το αντίθετο, έναν περισσότερο συγχυσμένο πληθυσμό. Όπως, άλλωστε, παρατηρεί ο Thomas Eriksen στο βιβλίο του «Η τυραννία της στιγμής», ο άνθρωπος αντιμέτωπος με την απεραντοσύνη ενός ωκεανού πληροφορίας, δε μαθαίνει πλέον να κολυμπά, μαθαίνει απλώς να μην μπορεί να χορτάσει αν δεν τον πιει ολόκληρο. Συνεπώς, στο σημερινό περιβάλλον -του «χρόνου χωρίς χρόνο» κατά τον Fusar…